Muhabbet kuşum kusuyor, ne yapabilirim?

Muhabbet kuşlarında kusma hafife alınmamalıdır. Çünkü kuşlar hastalıklarını son ana kadar saklama eğilimindedir. Siz kusmayı fark ettiğinizde sorun çoktan ilerlemiş olabilir.

Burada ilk yapılması gereken şey, gördüğünüz davranışın gerçekten kusma mı yoksa davranışsal yem çıkarma mı olduğunu anlamaya çalışmaktır. Bu iki tablo aynı değildir. Evde en çok karışan konu da budur.

Kusma ile yem çıkarma aynı şey değildir

Muhabbet kuşları bazen eş tuttuğu oyuncağa, aynaya ya da sevdiği kişiye yem çıkarabilir. Bu davranış sosyal ya da hormonal olabilir. Kuşun genel hali iyidir. Aktiftir. İştahı yerindedir. Belirli bir nesneye veya kişiye yönelerek bunu yapar.

Gerçek kusmada ise tablo daha dağınık ve daha rahatsız edicidir. Kuş kontrolsüz şekilde başını sallayabilir, yem ve sıvı çevreye saçılabilir, baş ve yüz tüyleri kirlenebilir. Üstelik buna çoğu zaman halsizlik, kabarma, iştahsızlık ve genel keyifsizlik eşlik eder. Yani yalnızca çıkan maddeye değil, kuşun genel davranışına bakmak gerekir.

Şu soruyu sorun: Kuşunuz yalnızca belirli bir anda mı yem çıkarıyor, yoksa gün içinde keyifsizken mi kusuyor?

Muhabbet kuşları neden kusar?

Kusmanın tek bir nedeni yoktur. Bu yüzden “üşütmüş” diye geçiştirmek doğru değildir.

Kursak ve sindirim sistemi sorunları ilk olasılıklardan biridir. Kursak boşalmasının yavaşlaması, kursakta maya ya da bakteri dengesinin bozulması, yanlış beslenme ve bozulmuş gıda tüketimi buna neden olabilir. Özellikle kursağı dolu kalıyor gibi görünen, yem yedikten sonra rahatsız olan kuşlarda bu ihtimal daha güçlenir.

Zehirlenmeler de düşünülmelidir. Kuşlar metal, boya, duman, sprey, temizlik ürünü, teflon dumanı ve uygunsuz gıdalardan çok daha hızlı etkilenebilir. Evde küçük görünen bir temas, kuş için büyük bir sorun yaratabilir.

Bir başka başlık da enfeksiyonlardır. Sindirim sistemi enfeksiyonları, bazı sistemik hastalıklar ve genel sağlık bozulmaları kusmayla başlayabilir. Yani kusma bazen midenin değil, bütün vücudun size verdiği ilk sinyaldir.

Hangi belirtiler durumu daha ciddi gösterir?

Muhabbet kuşu kusuyor ve aynı zamanda kabarıyorsa, daha az ötüyorsa, iştahı düştüyse, kilo kaybediyorsa ya da tünekte daha pasif duruyorsa tabloyu ciddiye almak gerekir. Dışkı değişikliği de önemlidir. Sulu dışkı, renk değişikliği ya da dışkı miktarında azalma ek bilgi verir.

Kursağın uzun süre dolu gibi görünmesi de güçlü bir işarettir. Özellikle akşam dolu olan kursak sabah hâlâ belirgin doluysa bu normal sayılmaz. Ağız çevresinde kötü koku, baş tüylerinde kusmuk izi ve tekrar eden kusma atakları da beklememeniz gereken bulgulardır.

Açık konuşalım. Muhabbet kuşu hem kusuyor hem yem yemiyorsa, bu evde uzun süre izlenecek bir tablo değildir.

Evde ilk olarak ne yapmalısınız?

Önce kuşu sakinleştirin. Kafesi sessiz, sıcak ama bunaltıcı olmayan bir noktaya alın. Hava akımı olmasın. Sürekli elinize alıp kontrol etmeyin. Kuş kusarken en çok ihtiyaç duyduğu şeylerden biri stresten uzak bir ortamdır.

Suluk ve yemlik temiz olmalı. Bozulmuş yaş gıda, dal darı artığı, ıslanmış yem veya kirli kaplar ortamdan kaldırılmalıdır. Ama burada önemli bir sınır var. Evde düzen kurmak destek olur, tedavinin yerini tutmaz.

Kuşun ne kadar süredir kusduğunu, ne çıkardığını, kursağın dolu olup olmadığını ve dışkı görünümünü gözlemleyin. Bu bilgiler muayenede çok işe yarar. Bazen doğru tanının yarısı, sizin dikkatli gözleminizdir.

Evde ne yapmamalısınız?

Rastgele antibiyotik başlamayın. İnsanlar için kullanılan mide ilacı, kusma ilacı ya da mantar ilacı vermeyin. Sirke, karbonat, sarımsak suyu ya da internetten duyulan karışımları denemeyin.

Bir başka hata da kuşu kusturmaya çalışmaktır. Kursağa dışarıdan bastırmak, kuşu ters çevirmek ya da ağzına zorla sıvı damlatmak ciddi zarar verebilir. Küçük kuşlarda iyi niyetli müdahale ile tehlikeli müdahale arasındaki çizgi çok incedir.

Şunu net söyleyelim: Muhabbet kuşunda kusma, evde ilaç deneme alanı değildir.

Ne zaman aynı gün veterinere gitmek gerekir?

Kuş gün içinde birden fazla kez kusuyorsa, kabarıksa, yem yemiyorsa, kursağı dolu kalıyorsa, kilo kaybediyorsa ya da dengesiz görünüyorsa aynı gün veteriner gerekir. Ağız çevresinde kötü koku, beyaz plak görünümü, sürekli baş sallama, açık ağız nefes alma ve belirgin halsizlik de aynı gruptadır.

Özellikle yavru kuşlarda ve yaşlı kuşlarda bekleme süresi daha da kısa olmalıdır. Çünkü bu hayvanlar sıvı kaybını ve genel durumu daha zor tolere eder.

Veteriner neye bakar?

Önce kuşun genel durumuna. Sonra kusmanın gerçekten kusma mı, regürjitasyon mu olduğuna. Ardından kursak, ağız içi, dışkı, kilo durumu ve hidrasyon değerlendirilir. Gerekirse kursak içeriği ya da dışkı örneği incelenir.

Bu aşama önemlidir. Çünkü mantar, bakteri, kursak stazı, zehirlenme veya sistemik hastalık birbirine benzer görünebilir. Dışarıdan “aynı kusma” gibi görünen iki kuşun tedavisi tamamen farklı olabilir.

İyileşme sürecinde neden sabırlı olmak gerekir?

Kuş biraz toparladı diye süreç bitmiş sayılmaz. Kusma kesildi diye altta yatan neden çözülmüş olmayabilir. Suluk temizliği, yem düzeni, kursak takibi ve genel durum birkaç gün dikkatle izlenmelidir.

Bazı sahipler belirtiler azalınca eski düzene hızlı dönüyor. Bu çoğu zaman iyi fikir değil. Özellikle kursak ve sindirim sistemi sorunlarında bakım disiplini, ilacın kendisi kadar önemlidir.

Asıl soru şu olabilir: Muhabbet kuşunuz gerçekten kusmayı bıraktı mı, yoksa siz yalnızca belirtilerin bir süre sessizleşmesini mi izliyorsunuz?

Sıkça Sorulan Sorular

Muhabbet kuşu kusması normal midir?

Hayır. Davranışsal yem çıkarma normal olabilir ama gerçek kusma normal kabul edilmez ve değerlendirilmelidir.

Kusma ile yem çıkarma nasıl ayırt edilir?

Yem çıkarma genellikle belirli bir nesneye veya kişiye yönelik olur ve kuşun genel hali iyidir. Gerçek kusmada ise dağınık saçılma, baş sallama, halsizlik ve iştahsızlık daha sık görülür.

Kuşum kusuyor ama hâlâ ötüyor, yine de önemli mi?

Evet. Kuşların ötmesi ciddi bir sorun olmadığı anlamına gelmez. Özellikle kusma tekrarlıyorsa mutlaka dikkate alınmalıdır.

Kursak dolu kalıyorsa ne anlama gelir?

Kursak boşalmasının yavaşladığını düşündürebilir. Bu durum kursak sorunu, enfeksiyon veya sindirim problemi açısından önemlidir.

Evde ilaç verebilir miyim?

Veteriner önerisi olmadan hayır. Rastgele ilaç kullanımı küçük kuşlarda ciddi zarar verebilir.

Hangi durumda acil veterinere gitmeliyim?

Tekrarlayan kusma, kabarma, iştahsızlık, kursak doluluğu, kötü koku, kilo kaybı ve açık ağız soluma varsa aynı gün değerlendirme gerekir.

Humanimal Veteriner Kliniği – Randevu ve İletişim

Adres: Uğur Mumcu, Rajiv Gandhi Cd. 24/A, Yenimahalle / Ankara
Telefon: (0312) 250 50 10
E-posta: [email protected]
Çalışma Saatleri: 7 Gün 24 Saat Açık Veteriner & Pet Oteli